-
Nazwa wzorca pieczęci:
-
Bydgoszcz, pieczęć architektoniczna I
-
Zakres terytorialny
-
PL
Polska
-
PL
Kujawy
-
Rodzaj kancelaryjny pieczęci:
-
PL
-
-
Chronologia występowania:
-
1362
-
Kształt:
-
PL
okrągła
-
Wymiary:
-
35 mm
-
Typ ikonograficzny:
-
PL
Pieczęć herbowa
-
PL
Pieczęć architektoniczna
-
Wyobrażenie napieczętne:
-
W polu pieczęci wieża z otwartą bramą zwieńczona blankowaną galerią, wspartą na podporach, nakrytą trójkątnym dachem.
-
Legenda:
-
[linia otokowa zewnętrzna: ciągła]
+ S CIVITATIS BIDGOSCSE
-
Pismo legendy:
-
PL
majuskuła gotycka
-
Język legendy:
-
łacina
-
Publikacje:
-
Kodeks dyplomatyczny Wielkopolski, t. 3, wyd. I. Zakrzewski, Poznań 1879, nr 1473.
-
F. Piekosiński, Pieczecie polskie wieków średnich, cz. I, Doba piastowska, Kraków 1899, s. 250, nr 465.
-
M. Gumowski, Pieczęcie i herby miast wielkopolskich, Poznań 1932, s. 37.
-
F. Piekosiński, Pieczęcie polskie wieków średnich doby piastowskiej (Uzupełnienie), Kraków 1936, s. 30, nr 727 (ad N. 465), fig. 494.
-
M. Gumowski, Najstarsze pieczęcie miast polskich XIII i XIV wieku, Toruń 1960, nr 33, tabl. III, nr 33.
-
M. Adamczewski, Heraldyka miast wielkopolskich do końca XVIII wieku, Warszawa 2000, s. 321, nr B 73.
-
Uwagi:
-
Wbrew dawniejszej literaturze [np. F. A. Wappenbuch der Städte der Grossherzogthums Posen, Berlin 1866, s.7, nr 13; O. Hupp, Die Wappen und Siegel der deutschen Städte, Flecken und Dörfer, Bd I, Preussen, Hft. 2, Pommern, Posen und Schlesien, Frankfurt am Main 1898, s. 44] łączącej, na podstawie nazwy miejscowości zapisanej w legendzie i dokumencie lokacyjnym miasta [Kunigsberg], z Bydgoszczą okazałą pieczęć z wyobrażeniem św. Jerzego nacierającego na smoka, publikowana wyżej pieczęć jest najstarszym znanym bydgoskim sigillum. Pieczeć z wyobrażeniem świętego należała bowiem do miasta Wąwolnicy [zob. wyjaśnienie Mariana Gumowskiego: M. Gumowski, Pieczęcie i herby miast wielkopolskich, Poznań 1932, s. 35-36].
-
Opis pieczęci w Kodeksie Dyplomatycznym Wielkopolski [t. 3, wyd. I. Zakrzewski, Poznań 1879, nr 1473] opraz oparty na nim opis F. Piekosińskiego opublikowany w 1899 r. [F. Piekosiński, Pieczecie polskie wieków średnich, cz. I, Doba piastowska, Kraków 1899, s. 250, nr 465] błędnie podają, że nad wizerunkiem umieszczonym w polu pieczęci znajduje się godło herbu Leszczyc. Prostuje to Piekosiński w kolejnej publikacji [F. Piekosiński, Pieczęcie polskie wieków średnich doby piastowskiej (Uzupełnienie), Kraków 1936, s. 30, nr 727 (ad N. 465), fig. 494].
-
Odczyt legendy podany tak przez I. Zakrzewskiego [Kodeks dyplomatyczny Wielkopolski, t. 3, wyd. I. Zakrzewski, Poznań 1879, nr 1473] jak i F. Piekosińskiego [F. Piekosiński, Pieczecie polskie wieków średnich, cz. I, Doba piastowska, Kraków 1899, s. 250, nr 465; F. Piekosiński, Pieczęcie polskie wieków średnich doby piastowskiej (Uzupełnienie), Kraków 1936, s. 30, nr 727 (ad N. 465), fig. 494] zawiera błędy. Wyżej przyjęto lekcję podaną przez M. Gumowskiego [ Najstarsze pieczęcie miast polskich XIII i XIV wieku, Toruń 1960, nr 33, tabl. III, nr 33], bliską propozycji Marka Adamczewskiego [M. Adamczewski, Heraldyka miast wielkopolskich do końca XVIII wieku, Warszawa 2000, s. 321, nr B 73].
-
added
-
PL
Marcin Hlebionek
Bydgoszcz, pieczęć architektoniczna I. Opis Franciszka Piekosińskiego z 1936 r.
